فراخوانی مفسر

۲.۱. فراخوانی مفسر

مفسر پایتون معمولاً به عنوان /usr/local/bin/python3.14 در ماشین‌هایی که در دسترس است نصب می‌شود. قرار دادن /usr/local/bin در مسیر جستجوی Unix shell شما این امکان را فراهم می‌کند که با تایپ دستور زیر آن را راه‌اندازی کنید:

python3.14

[۱] از آنجا که انتخاب پوشه‌ای که مفسر در آن قرار دارد یک گزینه نصب است، مکان‌های دیگری نیز ممکن هستند. با متخصص پایتون محلی یا مدیر سیستم خود مشورت کنید. (مثلاً /usr/local/python یک مکان محبوب جایگزین است.)

در ماشین‌های Windows که پایتون را از Microsoft Store نصب کرده‌اید، دستور python3.14 در دسترس خواهد بود. اگر py.exe launcher نصب شده باشد، می‌توانید از دستور py استفاده کنید. برای روش‌های دیگر راه‌اندازی پایتون به Python install manager مراجعه کنید.

تایپ یک کاراکتر پایان فایل (Control-D در Unix، Control-Z در Windows) در اعلان اولیه باعث خروج مفسر با وضعیت خروج صفر می‌شود. اگر این کار نکرد، می‌توانید مفسر را با تایپ دستور زیر ترک کنید: quit().

ویژگی‌های ویرایش خط مفسر شامل ویرایش تعاملی، جایگزینی تاریخچه و تکمیل کد در بیشتر سیستم‌ها هستند. شاید سریع‌ترین راه برای بررسی اینکه آیا ویرایش خط فرمان پشتیبانی می‌شود این باشد که یک کلمه در اعلان پایتون تایپ کنید و سپس کلید جهت چپ (یا Control-b) را فشار دهید. اگر مکان‌نما حرکت کرد، ویرایش خط فرمان در دسترس است. برای معرفی کلیدها به ضمیمه Interactive Input Editing and History Substitution مراجعه کنید. اگر ظاهراً اتفاقی نمی‌افتد، یا دنباله‌ای مانند ^[[D یا ^B نمایش داده می‌شود، ویرایش خط فرمان در دسترس نیست و فقط می‌توانید از کلید بازگشت برای حذف کاراکترها از خط فعلی استفاده کنید.

مفسر تا حدی مانند Unix shell عمل می‌کند: وقتی با ورودی استاندارد متصل به یک دستگاه tty فراخوانی شود، دستورات را به صورت تعاملی می‌خواند و اجرا می‌کند؛ وقتی با یک نام فایل به عنوان آرگومان یا فایل به عنوان ورودی استاندارد فراخوانی شود، یک اسکریپت را از آن فایل می‌خواند و اجرا می‌کند.

روش دوم راه‌اندازی مفسر python -c command [arg] ... است که عبارت(ها) موجود در command را اجرا می‌کند، مشابه گزینه -c در shell. از آنجا که عبارات پایتون اغلب شامل فاصله یا کاراکترهای ویژه برای shell هستند، معمولاً توصیه می‌شود command را به طور کامل در علامت نقل قول قرار دهید.

برخی ماژول‌های پایتون نیز به عنوان اسکریپت مفید هستند. این‌ها را می‌توان با python -m module [arg] ... فراخوانی کرد که فایل منبع module را همان‌طور اجرا می‌کند که گویی نام کامل آن را در خط فرمان تایپ کرده‌اید.

وقتی از یک فایل اسکریپت استفاده می‌شود، گاهی مفید است بتوانید اسکریپت را اجرا کرده و سپس وارد حالت تعاملی شوید. این کار با عبور دادن گزینه -i قبل از اسکریپت انجام می‌شود.

تمام گزینه‌های خط فرمان در Command line and environment توضیح داده شده‌اند.

۲.۱.۱. ارسال آرگومان‌ها

وقتی مفسر از آن آگاه شود، نام اسکریپت و آرگومان‌های اضافی بعد از آن به یک لیست از رشته‌ها تبدیل شده و به متغیر argv در ماژول sys اختصاص داده می‌شوند. می‌توانید با اجرای import sys به این لیست دسترسی پیدا کنید. طول لیست حداقل یک است؛ وقتی اسکریپت و آرگومانی داده نشود، sys.argv[0] یک رشته خالی است. وقتی نام اسکریپت به صورت '-' (به معنی ورودی استاندارد) داده شود، sys.argv[0] برابر '-' تنظیم می‌شود. وقتی -c command استفاده شود، sys.argv[0] برابر '-c' تنظیم می‌شود. وقتی -m module استفاده شود، sys.argv[0] برابر نام کامل ماژول پیدا شده تنظیم می‌شود. گزینه‌هایی که بعد از -c command یا -m module یافت می‌شوند توسط پردازش گزینه‌های مفسر پایتون مصرف نمی‌شوند بلکه در sys.argv برای مدیریت توسط دستور یا ماژول باقی می‌مانند.

۲.۱.۲. حالت تعاملی

وقتی دستورات از یک tty خوانده شوند، مفسر در حالت تعاملی (interactive mode) قرار دارد. در این حالت با اعلان اولیه (primary prompt) که معمولاً سه علامت بزرگ‌تر (>>>) است، برای دستور بعدی درخواست می‌دهد؛ برای خطوط ادامه با اعلان ثانویه (secondary prompt) که به طور پیش‌فرض سه نقطه (...) است، درخواست می‌دهد. مفسر قبل از چاپ اولین اعلان، یک پیام خوش‌آمدگویی با شماره نسخه و اطلاعات حق تکثیر چاپ می‌کند:

$ python3.14
Python 3.14 (default, April 4 2024, 09:25:04)
[GCC 10.2.0] on linux
Type "help", "copyright", "credits" or "license" for more information.
>>>

خطوط ادامه هنگام وارد کردن یک ساختار چندخطی لازم هستند. به عنوان مثال، به این دستور if نگاه کنید:

>>> the_world_is_flat = True
>>> if the_world_is_flat:
...     print("Be careful not to fall off!")
...
Be careful not to fall off!

برای اطلاعات بیشتر درباره حالت تعاملی، به Interactive Mode مراجعه کنید.